Author Archive

Μία τέλεια γερμανική καταιγίδα

Written by Λίνα Παπαδοπούλου on . Posted in Άρθρα στον τύπο

«Η απόφαση αυτή, με μία πρώτη ματιά, μπορεί να ενοχλήσει» προειδοποίησε ο Πρόεδρος του Γερμανικού Ομοσπονδιακού Συνταγματικού Δικαστηρίου (ΓΟΣΔ), Αντρέας Φοσκούλε, κατά την ανακοίνωση της απόφασης της 5ης Μαΐου του ισχυρού αυτού –και με πολιτικούς όρους– οργάνου. Σε αντίθεση με ανάλογες προσφυγές στο παρελθόν κατά διαφόρων χρηματοδοτικών εργαλείων και πολιτικών της Ευρωπαϊκής Ένωσης  (ΕΕ) για τη στήριξη του ευρώ, αυτή τη φορά το ΓΟΣΔ έκρινε ως αντισυνταγματική την παράλειψη της Κυβέρνησης και της ομοσπονδιακής Βουλής της χώρας να αναλάβουν την «ευθύνη τους αναφορικά με την ενοποίηση» (Integrationsverantwortung) και να ελέγξουν πιο εντατικά το αν και κατά πόσο η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ), εφαρμόζοντας το πρόγραμμα αγοράς κρατικών ομολόγων στη δευτερογενή αγορά (PSPP), ξεπέρασε τα όρια των αρμοδιοτήτων που της απονέμουν οι ευρωπαϊκές Συνθήκες.

Συγκεκριμένα, το Δικαστήριο απέρριψε μεν την αιτίαση ότι η αγορά αυτή συνιστά παραβίαση του άρθρου 123 ΣΛΕΕ, δηλαδή απαγορευμένη από το ενωσιακό δίκαιο απευθείας αγορά κρατικών ομολόγων, κατέληξε όμως ότι κείται εκτός των ανατεθεισών στην ΕΚΤ  αρμοδιοτήτων (ultra vires). Πέραν των αρμοδιοτήτων του έπραξε όμως, κατά το ΓΟΣΔ, και το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΔΕΕ) δεχόμενο (στην απόφαση Weiss, C-493/17 της 11/12/2018) ως σύμφωνο με το ενωσιακό δίκαιο το ίδιο πρόγραμμα, στο πλαίσιο και ενός δικαστικού αυτοπεριορισμού, επιβαλλόμενου όταν πρόκειται για μέτρα τεχνικού και δημοσιονομικού χαρακτήρα. Η συμμετοχή, συνεπώς, της Γερμανίας στο PSPP προσβάλλει, κατά το ΓΟΣΔ, την εθνική συνταγματική ταυτότητα, και συγκεκριμένα το δικαίωμα αυτοπροσδιορισμού του γερμανικού λαού, απομειώνοντας την πολιτική ουσία του εκλογικού δικαιώματος κάθε εκλογέα.

Είναι αλήθεια ότι το ΓΟΣΔ (ήδη από την απόφαση Kloppenburg το 1987) με κάθε ευκαιρία διακήρυττε ότι ναι μεν αποδέχεται την «υπεροχή» ή, ορθότερα, «προτεραιότητα εφαρμογής» του ενωσιακού δικαίου έναντι και του Συντάγματος, αλλά μόνον αν μία πράξη εμπίπτει στις ανατεθείσες στην Ένωση αρμοδιότητες, πράγμα που εναπόκειται στο ίδιο να το ελέγξει. Το ίδιο, εξάλλου, έχουν διακηρύξει και άλλα ευρωπαϊκά συνταγματικά ή ανώτατα δικαστήρια, δύο μάλιστα έφτασαν στο σημείο να διενεργήσουν τέτοιο έλεγχο, δεν είχαν όμως τη δύναμη και επιδραστικότητα του Γερμανικού Δικαστηρίου. Αντίθετα, από την πλευρά του το ΔΕΕ θεωρεί εαυτό ως το μόνο αρμόδιο να κηρύξει μια πράξη της Ένωσης ως ultra vires. Η σύγκρουση ως προς το ποιος είναι «ο τελικός κριτής», ή ο ανώτατος «κανόνας αναφοράς» είναι εν πολλοίς εξωνομική, καθώς το ερώτημα είναι εντέλει τι συμφώνησαν τα κράτη ως «κύριοι των Συνθηκών». Είναι, λοιπόν, τουλάχιστον παράλογο, ένα και μόνο εθνικό Δικαστήριο να το κρίνει μονομερώς.

Σε νομικό επίπεδο, η απόφαση του ΓΟΣΔ είναι επιχειρηματολογικά αδύναμη: για να μην δείξει ασυνέπεια προς προηγούμενη νομολογία του, ανασύρει μεν τα κριτήρια που το ίδιο είχε θέσει (απόφαση Honeywell, 2010), απλώς και μόνον για να τα διαστρέψει, διενεργώντας έναν έλεγχο ultra vires, όχι οριακό και για ουσιώδεις συνταγματικά λόγους, αλλά βάσει μίας υπερλεπτομερούς ανάλυσης οικονομοτεχνικών δεδομένων αφενός και της απόφασης του ΔΕΕ αφετέρου, επικαλούμενο τη δυσαναλογία του μέσου (PSPP) προς τον σκοπό της νομισματικής σταθερότητας.

Επιτρέπει, πάντως, εντέλει τη διάσωση του προγράμματος, αν η ΕΚΤ, υποτασσόμενη στην απαίτησή του, πείσει το γερμανικό Κοινοβούλιο ότι τέτοια δυσαναλογία δεν υφίσταται ούτε και εισπήδηση στο πεδίο της οικονομικής πολιτικής, που παραμένει κρατική αρμοδιότητα. Αν η ΕΚΤ δεν το πράξει, επιμένοντας ότι λογοδοτεί μόνον στο ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, θα χρεωθεί εκείνη –τουλάχιστον για κάποιους– το πρόβλημα. Η τέλεια καταιγίδα εν εξελίξει και η πολιτική καλείται να την αντιμετωπίσει.

Eφημερίδα ΤΑ ΝΕΑ, 15/05/2020

03/11/2016, Εισήγηση (3ος κύκλος σπουδών συνταγματικού δικαίου)

Written by Λίνα Παπαδοπούλου on . Posted in Νέα - Ανακοινώσεις

Η

Αναστασία Πούλου

Διδάκτωρ Νομικής Σχολής Πανεπιστημίου Χαϊδελβέργης, Μεταδιδακτορική Ερευνήτρια στο

Ινστιτούτο Max Planck Κοινωνικού Δικαίου και Κοινωνικής Πολιτικής, Μόναχο

στο πλαίσιο των Σεμιναρίων του Γ΄Κύκλου Σπουδών στο Συνταγματικό Δίκαιο

θα εισηγηθεί το θέμα

 

“Μέτρα λιτότητας και Χάρτα Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της ΕΕ:

 Η προστασία των κοινωνικών δικαιωμάτων

σε εποχές κρίσης

 

 

Πέμπτη 3 Νοεμβρίου 2016

ώρα 6μμ.

Αίθουσα Κωνσταντόπουλου (112)

1ος όρ. Νομικής

22.10.2014, 8μμ, καθ Ισμήνη Κριάρη, “Η Γενετική Δημοκρατία”, αίθ 112, Νομική Σχολή ΑΠΘ

Written by Λίνα Παπαδοπούλου on . Posted in Νέα - Ανακοινώσεις

       ΝΟΜΙΚΗ  ΣΧΟΛΗ

 ΤΟΜΕΑΣ  ΔΗΜΟΣΙΟΥ  ΔΙΚΑΙΟΥ  &   ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ  ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ

 ΜΟΝΑΔΑ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ

 Eισηγηση

ΙΣΜΗΝΗ ΚΡΙΑΡΗ,

Kαθηγήτρια Συνταγματικού Δικαίου,
Αντιπρύτανις Παντείου Πανεπιστημίου

 

      Στο πλαίσιο των σεμιναρίων του Τρίτου κύκλου Σπουδών στο Συνταγματικό Δίκαιο, θα εισηγηθεί το θέμα :

 

“Η ΓΕΝΕΤΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ”

 

Τετάρτη 22 Οκτωβρίου 2014

ώρα 20.00

Αίθουσα Κωνσταντόπουλου, 1ος όρ. Νομικής

Τρίτος κύκλος – 23.10.2013: Εισήγηση Ν Παρασκευόπουλου, Ποινική αντιμετώπιση του φασιστικού φαινομένου. Η περίπτωση της Χρυσής Αυγής

Written by Λίνα Παπαδοπούλου on . Posted in Νέα - Ανακοινώσεις

      ΣΧΟΛΗ ΝΟΜΙΚΩΝ, ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ     ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ

ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ

 ΤΟΜΕΑΣ  ΔΗΜΟΣΙΟΥ  ΔΙΚΑΙΟΥ  &   ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ  ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ

ΜΟΝΑΔΑ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ

 

 εισηγηση

Ο ΝΙΚΟΣ ΠΑΡΑΣΕΚΥΟΠΟΥΛΟΣ

καθηγητης του ποινικου δικαιου

 

 

      στο πλαίσιο των σεμιναρίων του Τρίτου κύκλου Σπουδών στο Συνταγματικό Δίκαιο, θα εισηγηθεί το θέμα :

 

 «Η ποινική αντιμετώπιση του φασιστικού φαινομένου. Η περίπτωση της Χρυσής Αυγής»

 

 

 

 

Τετάρτη 23 Οκτωβρίου 2013

ώρα 20.00

Αίθουσα Κωνσταντόπουλου, 1ος όρ. Νομικής

 

 

 

 

 

 

 

Εισηγήσεις στο πλαίσιο του 3ου κύκλου σπουδών Συνταγματικού Δικαίου 2013

Written by Λίνα Παπαδοπούλου on . Posted in Νέα - Ανακοινώσεις

Τρίτος κύκλος Συνταγματικού Δικαίου

Πρόγραμμα 2013 εαρινό εξάμηνο

09/01/2013

Αλέξανδρος Σπυριδωνίδης, υποψ διδάκτορας

Απαγόρευση πολιτικών κομμάτων και ΕΣΔΑ – Η απόφαση 138/2012 του ισπανικού Συνταγματικού Δικαστηρίου (STC 138/2012)

24/1

Α. Καίδατζής, Λέκτορας Συνταγματικού Δικαίου, Α.Π.Θ.

Λαϊκιστικός συνταγματισμός: ένα μανιφέστο. Περισσότερη δημοκρατία για καλύτερη προστασία των δικαιωμάτων

6/2

Α. Τάκης, επ. καθηγητής Φιλοσοφίας του Δικαίου, Α.Π.Θ.

Τα συνταγματικά και θεσμικά της ιθαγένειας

20/2

Σ. Κωφίνης, απόφοιτος της ΕΣΔΛ, υποψ. διδάκτορας:

Η ισότητα ευκαιριών

6/3

Γ. Σταυρόπουλος, τ. αντιπρόεδρος ΣτΕ :

Το συνταγματικό πλαίσιο της υπηρεσιακής κατάστασης των δημοσίων υπαλλήλων.

Σκέψεις για την αναθεώρηση του άρθρου 103 Συντ.

20/3

Χ. Κουρουνδής, δικηγόρος υπ. διδάκτορας

Η δαιδαλώδης διαδρομή της κατοχύρωσης των συνταγματικών δικαιωμάτων στην Ε΄ Αναθεωρητική Βουλή

17/4

Ζωή Μιχαλοπούλου, Υπ.Διδ.
Συνταγματισμός Ιονίων Νήσων

 

24/04  

Prof.ssa Serenella Pieroni (Perugia, Ιταλία)

Elementi fondamentali di Diritto Pubblico nella Repubblica italiana (στα ιταλικά με παράλληλη διερμηνεία)

15/05

Καθ. Pablo Luis De Diego Angeles (Ανοικτό Πανεπιστήμιο UNED Ισπανία), Debt crisis in Spain