Το ΕΔΔΑ και το σύμφωνο συμβίωσης *
Εφημερίδα ΕΘΝΟΣ «E» 7/11
Οι ευρωπαϊκές χώρες που εισήγαγαν θεσμό παρόμοιο με το σύμφωνο συμβίωσης το έκαναν για να προσφέρουν νομική προστασία ιδίως στα ομόφυλα ζευγάρια, που δεν έχουν πρόσβαση στον γάμο. Το αντίθετο συνέβη -εντελώς παράλογα- στην Ελλάδα (και τη Λιθουανία). Η εξαίρεση αυτή οδήγησε στην καταδίκη της χώρας μας, πριν από έναν χρόνο ακριβώς (απόφαση «Βαλλιανάτος»), από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων (ΕΔΔΑ) λόγω αρνητικής διάκρισης στο πεδίο της οικογενειακής ζωής σε βάρος των ομοφυλόφιλων.

Η απόφαση θα έπρεπε να είχε ήδη εκτελεστεί με επέκταση του συμφώνου συμβίωσης και στα ομόφυλα ζευγάρια. Η Ελλάδα δεν έχει κάνει τίποτε μέχρι τώρα και ήδη άλλα 162 ομόφυλα ζευγάρια προσφεύγουν εκ νέου στο Στρασβούργο. Η μη προσαρμογή της ελληνικής νομοθεσίας στην απόφαση του ΕΔΔΑ είναι επικίνδυνη για δύο λόγους: πρώτον, με την παράλειψή της να καλύψει νομικά τα ομόφυλα ζευγάρια, η κυβέρνηση νομιμοποιεί έμμεσα και σιωπηρά και τις ρατσιστικές εναντίον τους συμπεριφορές, παρότι θεωρητικά τις απαγορεύει με την κοινή νομοθεσία.

Οταν όμως αρνείσαι να προστατεύσεις το ζευγάρι ομοφυλόφιλων, τι νόημα έχει να ισχυρίζεσαι ότι προστατεύεις τον κάθε ομοφυλόφιλο χωριστά;

Είναι σαν να προστατεύεις τη θρησκευτική ελευθερία, όσο αυτή δεν εκφράζεται προς τα έξω ως λατρεία. Πρόκειται για μια υποκριτική στάση που υποκρύπτει και υποδαυλίζει έμφυλο ρατσισμό. Ο δεύτερος λόγος είναι ότι, όπως επεσήμανε χθες ο Συνήγορος του Πολίτη, η μη συμμόρφωση ?ε τις αποφάσεις του ΕΔΔΑ εκθέτει τη χώρα διεθνώς και δεν συνάδει ?ε ένα σύγχρονο κράτος δικαίου. Υποσκάπτει το κύρος της χώρας και ταυτόχρονα το κύρος του Δικαστηρίου.

Η ύπαρξη όμως και η λειτουργία ενός ευρωπαϊκού δικαστηρίου είναι παράγοντας προώθησης ενός κοινού ευρωπαϊκού χώρου δικαιωμάτων και ως τέτοιος πρέπει να περιφρουρηθεί σαν «κόρη οφθαλμού», ιδίως σε εποχές που ο εθνικιστικός απομονωτισμός και αντιφιλελευθερισμός προσπαθούν να επανακτήσουν το χαμένο έδαφος. Ο σεβασμός της νομολογίας του ΕΔΔΑ αποτελεί συνεπώς πράξη υπεράσπισης του κοινού ευρωπαϊκού συνταγματικού πολιτισμού.